دانستنی های تجارت


نحوه دریافت مجوزهای ورود:

مجوز بهداشت:

این مجوز به دو صورت مجوز ورود و مجوز ترخیص انجام میشود:
مجوز ورود: این فرآیند شامل صدور مجوزی میباشد که بر طبق مقررات صادرات و واردات بازرگانی توسط وزارت بهداشت پس از طی مراحل قانونی و بررسی های لازم صادر میگردد و مربوط به واردات مواد اولیه غذائی،آشامیدنی و آرایشی بهداشتی میباشد.

خلاصه اجرائی فرآیند:

  • ۱- ارائه درخواست متقاضی مبنی بر صدور مجوز گشایش
  • ۲-  دریافت چک لیست گشایش و تکمیل مدارک مطابق با چک لیست توسط ارباب رجوعا
  • ۳-  بررسی مدارک ارائه شده توسط کارشناس مربوطه
  • ۴-  در صورت تایید مدارک و آنالیز مربوطه:
       - صدور مجوز گشایش
       - امضاء معاونت
       - ارائه دو نسخه پرفرمای صادر شده توسط معاونت به ارباب رجوع

مجوز ترخیص: مجوزی است که پس از ورود کالا به گمرکات کشور و پس از تایید قابلیت مصرف و طی مراحل قانونی، برابر با مقررات صادر میگردد.

جهت صدور مجوز ترخیص، متقاضی میبایست مدارک زیر را تکمیل و به اداره کل نظارت بر مواد غذائی و بهداشتی و یا ادارات نظارت تابعه ارائه نماید:

  • ۱- فاکتور کالا (بانضمام یک برگ تصویر آن)
  • ۲- اصل نسخه دوم متقاضی (‌نسخه دوم پروفرم تایید شده در مرحله ورود)‌
  • ۳- اصل گواهی بهداشت و قابلیت مصرف مرتبط با فاکتور، که به تایید مقامات ذیصلاح بهداشتی کشور مبداء رسیده و ممهور به مهر سفارت جمهوری اسلامی ایران باشد.
  • ۴- اصل برگ آنالیز، بانضمام یک برگ تصویر آن پس از بررسی مدارک و کنترل کلیه مشخصات، از گمرک ورودی اقدام به نموئه برداری گردیده و به همراه برگ آنالیز تایید شده، به آزمایشگاهای کنترل غذا و دارو، ارسال تا پس از مطابقت نمونه با آنالیز مربوطه، مجوز مصرف صادر شود.

مجوز تجهیزات پزشکی:
این مجوز مربوط به واردات تجهیزات پزشکی، دندانپزشکی و آزمایشگاهی میباشد، شیوه اخذ این مجوز به دو صورت مجوز ورود و یا مجوز ورود و ترخیص همزمان  میباشد که لازمه آن  انجام مراحل زیر میباشد.
جهت صدور مجوز ترخیص، متقاضی میبایست مدارک زیر را تکمیل و به اداره کل نظارت بر مواد غذائی و بهداشتی و یا ادارات نظارت تابعه ارائه نماید:

  • ۱-  اخذ شناسیه فعالیتهای شرکت وارد کننده تجهیزات پزشکی
  • ۲-  معرفی ناظر فنی به اداره تجهیزات پزشکی
  • ۳-  تکمیل فرم های مربوطه در سایت IMED.IR
  • ۴-  اخذ نمایندگی از شرکت فروشنده و سایل تجهیزات پزشکی بهمراه مدارک و تاییدیه های مربوطه

مجوز مخابرات :
مجوز سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی یکی از مجوزهایی است که علاوه بر اخذ مجوز ثبت سفارش می بایستی برای بعضی از کالاها کسب شود که بیشتر این کالاها در فصل ۸۵ کتاب مقررات و صادرات جای گرفته است. تجهیزات مخابراتی و رایویی و کنترل کننده دستگاهها و تجهیزات ناوبری … از عمده کالاهایی هستند که مشمول اخذ مجوز سازمان تنظیم مقررات می شوند. که به دو صورت مجوز ورود و مجوز ترخیص اعمال میشود.

مجوز ورود :
بعد از اخذ پروفرما می بایستی این پروفرما توسط سازمان تنظیم مقررات مجوز اولیه برای ثبت سفارش صادر گردد.

مجوز ترخیص :
وقتی کالا را در گمرک اظهار کردید . می بایستی نماینده سازمان از کالای شما بازدید کند و کار نمونه برداری انجام می شود و با نامه گمرک ” نمونه اخذ شده ” به اداره استاندارد و تایید نمونه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ارجاع می شود.

مجوز وزارت دفاع :
این وزارتخانه در خصوص صدور مجوز جهت کالاهای که از نظر استفاده میتواند قابل اشتعال و انفجر باشد ، اظهار نظر مینماید ،کالاهایی که میتواند کاربرد نظامی داشته باشد باید به تایید وزارت دفاع برسند ، که در پاره ای از موارد این وزارتخانه راساً اقدام و در سایر موارد از سازمان ها و ارگان های دیگر نظیر شورای امنیت ملی استعلام مینماید.

مجوز VIP :
سازمان دامپزشکی صادر کننده مجوز صادرات و واردات در خصوص غذای دام و طیور و آبزیان داروهای دامپزشکی ، دام زنده و تجهیزات پزشکی میباشد و مجوز VIP را در این خصوص صادر مینماید.VETERINARY IMPORT PREMISSION))

وزارت جهاد کشاورزی :
این وزارتخانه دارای واحده های متعددی میباشد . معاونت دام ،قرنطینه  گیاهی نهال ،بذر و یا جهت واردات سموم به سازمان حفظ نباتات ارجاع میگردد.

کمیسیون ماده یک :
برای واردات برخی کالاها که دارای شرایط خاص میباشند باید از طریق کمیسیون ماده یک مجوز ورود اخذ گردد. این شرایط عبارتند از:

  • ۱-  کالا مستعمل بوده و واحد تولیدی هیچ گونه پروانه فعالیت از اداره صنایع و معادن نداشته باشد.
  • ۲-  زمانی که وارد کننده واحد تولیدی نبوده و بنا به مصلحت یک سازمان یا ارگان اقدام به واردات می نمائیم.
  • ۳-  کالاهایی که بنا به مصلحت و ضرورت که فارغ از دو حالت فوق میباشند بایستی این کمیسیون مجوز ورود آن را صادر نماید.


نحوه دریافت مجوزهای ورود:

تشريفات ورود و صدور كالا

انجام تشريفات ترخيص كالا هاي وارداتي و همچنين صدور كالا از كشور براساس قانون امور گمركي و آئين نامه اجرائي آن منوط به تنظيم اظهار نامه گمركي و تسليم آن به گمرك مي‌باشد. اظهار كننده موظف است اسناد لازم را از قبيل سياهه خريد، گواهي مبدأ، اسناد بانكي و ساير مجوزهاي مورد نياز كه مقررات و قوانين مربوطه تعيين نموده است به اظهارنامه منضم نمايد.

براساس قانون مقررات صادرات و واردات كالاهاي صادراتي و وارداتي به سه گروه زير تقسيم گرديده است :

  • ۱-  كالاي مجاز : كالايي است كه صدور يا ورود آن با رعايت ضوابط نياز به كسب مجوز ندارد.
  • ۲-  كالاي مشروط : كالايي است كه صدور يا ورود آن با كسب مجوزهاي مربوطه امكان‌پذير مي‌شود.
  • ۳-  كالاي ممنوع : كالايي است كه صدور يا ورود آن به موجب شرع مقدس اسلام و يا به موجب قانون ممنوع مي‌باشد.

كالايي كه براي ورود يا صدور آن اظهارنامه گمركي تسليم گمرك گرديده است، به لحاظ انطباق با مندرجات اظهارنامه و اسناد و مدارك و قوانين مربوطه مورد بررسي قرار مي‌گيرد. و چنانچه مغايرتي وجود نداشته باشد نسبت به صدور پروانه گمركي و ترخيص آن اقدام مي‌گردد.

تشريفات گمركي صدور برخي كالاهاي خاص منحصراً در گمركات ذيل انجام مي گيرد:

  • فرش در گمركات غرب تهران، مهرآباد، كرمان، شيراز، كرمانشاه ومشهد
  • پسته در گمركات كرمان، غرب تهران و مهرآباد
  • زعفران در گمركات مشهد و مهرآباد
  • پوست و روده و سالامبور در گمرك جنوب تهران

نظام گمركي اطلاعات رايانه‌اي (‌نگار):

گمرك جمهوري اسلامي ايران ضمن تدوين برنامه‌اي جامع جهت اصلاح نظام سنتي خود، با همكاري ً برنامة عمران سازمان ملل متحد تشريفات گمركي مربوط به ترخيص كالا را تا حد ممكن، تسهيل نمايد. و ً كنفرانس توسعه و تجارت سازمان ملل متحد مصمم گرديد كه سيستم موجود كامپيوتري خود را بهبود بخشيده. به منظور تحقق اين امر، بهره‌گيري از ً نظام گمركي اطلاعات رايانه‌اي ( نگار) در دستور كار گمرك ايران قرار گرفت.

با عملياتي شدن اين سيستم در بخش صادرات از تاريخ (۱۷/۱۰/۷۶) و متعاقب آن در بخش واردات از تاريخ (۱۲/۶/۷۷) بسياري از مراحل مربوط به تشريفات ترخيص كالا، به‌ويژه مواردي كه نياز به تصميم‌گيري و نظر كارشناسي ندارد، از طريق رايانه صورت مي‌گيرد و با توجه به برخورداري آن از قابليتها و امتيازات مختلف و متعدد، از روش سنتي پيشين كاملاً متمايز و ممتاز مي‌باشد. در اين زمينه مي‌توان به برخي از مزايا و امتيازات اين سيستم اشاره كرد:

تشريفات گمركي صدور برخي كالاهاي خاص منحصراً در گمركات ذيل انجام مي گيرد:

  • ۱- استفاده از فرم بين المللي سند واحد اداري (S.A.D) به عنوان اظهار‌نامه.
    با توجه به كدگذاري اطلاعات و استفاده از جداول كنترلي مرجع كه مشتمل برمشخصات افراد، كالاها، كشورها، مي‌باشد، ورود اين قبيل اطلاعات و گزارش‌گيري از آنها سريع‌تر و دقيق‌تر انجام مي‌شود.
  • ۲- حذف نسخه‌هاي اضافي اظهارنامه و استفاده از يك فرم استاندارد.
  • ۳- محاسبه وصولي‌هاي گمرك از طريق رايانه با حداكثر سرعت و دقت لازم.
  • ۴- حذف دفتر كوتاژ و اختصاص شماره ثبت به وسيله رايانه
  • ۵- حذف دفتر ژورنال و اختصاص شماره ثبت به وسيله رايانه
  • ۶- كنترل مجوزهاي لازم جهت ترخيص كالا از طريق ارائه كدهاي مربوطه توسط سيستم.
  • ۷- ارائه انواع گزارشات آماري، اقتصادي، تجاري و گمركي در كوتاه‌ترين زمان ممكن.
  • ۸- صدور پروانه ترخيص كالا از طريق رايانه

علاوه برامتيازات ياد شده مي‌توان به قابليت ها و توانائيهاي زير هم اشاره نمود:

  • ۱- امكان پرداخت حقوق و عوارض گمركي از طريق سيستم الكترونيكي بانكي.
  • ۲- امكان تعيين ارزياب از طريق سيستم و تقسيم اظهارنامه‌ها در بين آنها
  • ۳- امكان انتخاب مسير ترخيص كالا براساس اطلاعات موجود در سيستم ( كانالهاي سبز،‌ زرد، آبي و قرمز)
  • ۴- امكان كنترل ترانزيت كالا در مبدأ و مقصد از طريق رايانه
  • ۵- امكان اظهار كالا از راه دور با استفاده از پست الكترونيكی(E –Mail) و تجهيزات مخابراتي.
  • ۶- امكان كنترل ارزش كالا با استفاده از سوابق ارزش موجود در رايانه.
  • ۷- امكان استفاده از حسابهاي اعتباري و پيش‌پرداخت در برنامه حسابداري.
  • ۸- امكان تبديل اطلاعات اظهار‌نامه موجود در سيستم به كدهاي EDI و فراهم آوردن زمينه مبادله الكترونيكي اطلاعات
  • ۹- امكان استفاده از برنامه رايانه‌اي فهرست كل بار (مانيفست) جهت كنترل ميزان كالاهاي وارد شده و تسويه آنها از دفاتر انبار.
  • ۱۰- امكان ايجاد ارتباط سيستمي با دفاتر حق‌العملكاران،‌بانكها، شركتهاي بيمه و مؤسسات حمل و نقل و فراهم آوردن زمينه ايجاد مركز تجاري  و دستيابي به تجارت بدون كاغذ

گمرك جمهوري اسلامي ايران مصمم است با استمرار طرح تجهيز گمركات عمده كشور به نظام گمركي اطلاعات رايانه‌ايً‌ نگار ً طيف وسيعي از مــسائل و مشكلات موجود گمركي كشور را حل و فصل نمايد و زمينه را براي سهولت در امر مبادلات بازرگاني، واردات و صادرات فراهم سازد، چراكه اعتقاد داريم براي افزايش كارايي بخش تجارت گام اصلي نوسازي نظام گمركي و تجهيز آن با روشها و امكانات جديد و پيشرفته است.

دستورالعمل اجرايي گردش اظهارنامه وارداتي در پروژه نگار جهت مراجعين

مرحله اول: ورود اطلا عات

صاحب كالا يا نماينده قانوني وي به بخش (ورود اطلاعات ) مراجعه وبا در يافت فرم اوليه اظهار نامه مبادرت به ارائه اطلاعات در خواستي در متن و ظهر اظهار نامه‌ مي نمايد ، همكاران گمركي مستقر در اين قسمت آماده كمك به مراجعين جهت رفع اشكالات و پاسخگويي به سئوالات مطروحه مي باشند، پس از تكميل اظهار نامه اوليه و تحويل آن به قسمت ورود اطلاعات اظهارنامه وارد سيستم  مي شود‏.

قابل ذكر است كه اظهار كننده مي بايست ارزش كالا و وجوهي را كه خود محاسبه نموده به تفكيك در ظهر اظهار نامه مربوط به وارد كننده با توجه به كد هاي مندرج در جزوه (سند واحد اداري (s.a.d)) درج نمايد كه طبعأ اين ارقام بايد با ارقام محاسبه شده بوسيله كامپيوتر يكسان باشد . پس از ورود اطلاعات وهمچنين ورود هزينه هاي متعلقه به كالا، كاربراظهار نامه موجود در سيستم را از طريق رايانه خود ورايانه مركزي كنترل و پس از اخذ تائيديه ، نسبت به ذخيره نمودن اظهارنامه در رايانه كاربر و رايانه مركزي اقدام مي نمايد (شماره ذخيره محلي توسط كاربر در قسمت بالاي اظهار نامه يادداشت مي شود )رايانه مركزي ضمن ذخيره نمودن اظهارنامه (شماره ذخيره در سرور ) را در خانه شماره ۷ درج مي كند.

در مراحل مختلف انجام تشريفات گمرگي، اظهار نامه توسط اين شماره عطف و كد اظهار كننده فراخواني وعمليات لازم بر روي آن انجام مي گيرد. پس از پايان مراحل مذكور،اظهار نامه چاپ و به ضميمه اظهار نامه دستي به صاحب كالا يا نماينده قانوني وي تحويل داده مي شود تا پس از مقابله وكنترل امضاء نمايد.

چنانچه دراين مرحله مغايرتي مشاهده شود،كاربر توسط شماره ذخيره محلي، اظهار نامه را فراخواني ونسبت به اصلاح آن اقدام وپس از كنترل محلي وكنترل با سرور، اظهار نامه قبلي را از رايانه محلي خود حذف واظهار نامه جديد اصلاح شده را جايگزين آن ميكند. سيستم به اين اظهار نامه جديد شماره عطف جديدي اختصاص خواهد داد.

مرحلة دوم: پذيرش اظهار نامه

اظهار كننده اظهار نامة چاپي واظهار نامه دستي را همراه با اسناد ومجوزهاي مورد نياز (بر اساس كدهاي مندرج در متن اظهار نامه) وفيش بانكي جهت رسيدگي به قسمت پذيرش اظهار نامه تسليم مي نمايد.

در اين قسمت تعلق اسناد به اظهار و وجود اسناد لازمه به صورت اجمالي مورد رسيدگي قرار   مي گيرد.

مسئوليت صحت مندرجات اسناد و مدارك تسليمي و كامل بودن آنها به  عهدة صاحب كالا    مي باشد.

پس از فراخواني اظهار نامه از رايانه مركزي و اقدام نمودن به عمليات ثبت(كوتاژ)، درصورت مطابقت مندرجات متن اظهارنامه با اطلاعات موجود در رايانه مركزي،سيستم نسبت به تخصيص يك شماره تحت عنوان شمارة ثبت اظهارنامه (كوتاژ) عمل خواهد نمود، در غير اينصورت اظهارنامه جهت اصلاح يا تكميل به اظهار كننده برگشت داده خواهد شد. در چنين حالتي اظهار كننده مي بايست به واحد ورود اطلاعات مراجعه تا اصلاحات لازم در اظهار نامه وي انجام ويك چاپ جديد تهيه وبكار گرفته شود.

كالا از تاريخ پرداخت مبالغ تعيين شده در اظهار نامه، اظهار شده تلقي ميشود.

صاحب كالا تا قبل از اختصاص شماره ثبت به اظهار نامه توسط سيستم، حق هرگونه تغيير يا اصلاح اظهار نامه را دارد.پس از پذيرش اظهار نامه كلية اسناد ارا ئه شده، به استثناء فيش بانكي به اظهار نامه الصاق ولاك و مهر ميشود. سپس شمارة ثبت در محل مربوطه (قسمت(الف)اظهار نامه چاپي) به طور دستي درج و اظهار نامه تنظيم شده همراه با اسناد ضميمه جهت انجام كنترلهاي گمركي به قسمت ارزيابي ارسال مي گردد.

مرحله سوم: كنترلهاي گمركي

در اين مرحله ارزيابي فيزيكي كا لا انجام مي شود پس از ارزيابي، ارزياب نسبت به ظهر نويسي اظهارنامه وكنترل وجوه پرداختي وساير مقررات اقدام وپس از خاتمه اين كنترلها ، متن اظهارنامه را امضاء وآن را به كارشناس سرويس ارزيابي تحويل مي دهد . كارشناس مزبور در صورت صحت اظهار، اظهار نامه را امضاء و به رئيس سرويس ارزيابي تحويل مي نمايد رئيس سرويس ارزيابي توسط شماره عطف وكد اظهار كننده كه در متن اظهار نامه نوشته شده ويا از طريق شماره ثبت اظهار نامه آن را فراخواني وبا استفاده از رايانه به ارزيابي سيستمي آن مبادرت نموده، شماره ارزيابي تعيين شده توسط سيستم را به صورت دستي در محل مربوطه (قسمت (ب) اظهار نامه) وارد و اظهار نامه را امضاء ميكند.

چنانچه عمليات ارزيابي منجر به تغييراتي در اظهار نامه شود، رئيس سرويس ارزيابي يا كارشناس مربوطه نسبت به اصلاح اظهار نامه قبلي كه منجر به ايجاد اظهار نامة جديدي خواهد شد اقدام ميكند.

پس از اصلاحيه يا اظهار نامه متمم در يك نسخه چاپ و جهت امضاء و پرداخت تفاوت به صاحب كالا تحويل داده مي شود. رئيس سرويس ارزيابي اظهار نامه نهايي اصلاح شده را ارزيابي سيستمي نموده و پس از درج شماره ارزيابي در محل مربوطه (قسمت(ب) اظهار نامه)، آن را امضاء كرده به واحد صندوق و صدور پروانه ارسال ميكند.

مرحله چهارم: پرداخت و ترخيص

پس از ارزيابي سيستمي و امضاء اظهار نامه توسط رئيس سرويس ارزيابي، اظهار نامه و فيش بانكي به صندوق تحويل مي شود. صندوقدار ابتدا اظهار نامه مربوطه را از سيستم فراخواني و مبلغ فيش ارائه شده را با مبلغ محاسبه شده توسط سيستم در خانه ۴۷ اظهار نامه مقابله       مي كند و در صورت تائيد،رسيد صندوق را بر اساس اطلاعات مندرج در خانه هاي اظهار نامه در رايانه تكميل، كنترل و تائيد،مي نمايد. پس از آن فيش بانكي از اسناد جدا و نسبت به چاپ پروانه گمركي اقدام ميشود.

پروانه چاپ شده بوسيله مسئول صندوق مهر و امضاء شده، شماره آن در دفتر مربوطه وارد ميگردد سپس با اخذ رسيد به صاحب كالا تحويل ميشود. www.irica.gov.ir




روش های پرداخت بین المللی

روش های پرداخت بین المللی مکانیسم هایی هستندکه خریدار خارجی از طریق آن ها ، مبلغ معامله را به فروشنده خارجی پرداخت می کند . این روش ها عبارتند از:

۱ – پیش پرداخت (Payment In Advance)

در این روش ابتدا خریدار ، کل بهای معامله را پرداخت می کند و فروشنده صرفا پس از حصول اطمینان از دریافت کامل مبلغ معامله ، نسبت به ارسال کالاها اقدام می کند . انتقال پول در این روش از راه های مختلفی شامل چک ، حواله بانکی ، انتقال پستی، انتقال تلگرافی ، سوئیفت و دستور پولی بین المللی قابل انجام است. این روش معمولا در موارد ذیل ( مشروط بر آن که طبق مقررات ارزی، پرداخت کامل مبلغ معامله قبل از دریافت کالا مجاز باشد ) به کار می رود:
الف) فروشنده بسیار معتبر و یا دارای قدرت انحصاری و نیمه انحصاری است.
ب)  فروشنده و خریدار سابقه معامله ندارند ، ولی خریدار اعتماد کامل به فروشنده دارد.
ج) گشایش اعتبار اسنادی مستلزم صرف هزینه و وقت زیاد است و مقرون به صرفه نیست.
د) ارزش معامله پایین است ( مثل خرید کتاب ، مجله و وسایل شخصی و . . . )
ه) گشایش اعتبار اسنادی مستلزم هزینه و وقت زیاد است و از جهت اقتصادی مقرون به صرفه نیست.

۲ – پرداخت روی حساب باز (Payment on open account)

در این روش ، ابتدا فروشنده کالا را به خریدار تحویل می دهد ، سپس خریدار نسبت به پرداخت مبلغ معامله اقدام می کند. این روش معمولا در مواردی به کار می رود که فروشنده به خریدار اعتماد کامل داشته باشد یا رابطه تجاری طولانی بین خریدار و فروشنده وجود داشته و خوش حسابی خریدار برای فروشنده محرز باشد.
در این روش انتقال مبلغ معامله می تواند با استفاده از چک ، حواله بانکی ، انتقال پستی ، انتقال تلگرافی یا سوئیفت انجام شود.

۳ – وصولی (Collection)

وصول عبارت است از اقدام بانک بر اساس دستور واصله بر روی اسناد ( اعم از مالی یا تجاری ) به منظور تحصیل قبولی یا پرداخت ، تحویل اسناد تجاری در مقابل قبولی  یا پرداخت و تحویل اسناد بر اساس شرایط و قیود دیگر.
گرچه تشریفاتی که برای پرداخت برات ، سفته، چک یا حواله بانکی وجود دارند ،  وصولی اطلاق می شوند ولی در این میان ، برات و سفته مهم ترین اسناد مالی هستند که در زمره وصولی ها قرار دارند. برخلاف دو روش پیش پرداخت و حساب باز که دخالت بانک ها در آن ها صرفا در حد یک انتقال دهنده وجه است، در روش های وصولی ( و همچنین اعتبار اسنادی ) ، بانک ها نقش واسطه را بین خریدار و فروشنده ایفا می کنند تا خطرات عدم پرداخت مبلغ معامله توسط خریدار و یا عدم ارسال کالا توسط فروشنده به حداقل ممکن کاهش یابد.
انواع وصولی ها عبارتند از:
الف) وصولی خالص یا ساده (Clean Collection):  این گونه وصول صرفا در برگیرنده اسناد مالی است و اسناد تجاری را شامل نمی شود.
ب) وصولی اسنادی ( Documentary Collection ) : این گونه وصول علاوه بر اسناد مالی ، اسناد تجاری را نیز شامل می شود.
قواعد متحد الشکلی وصولی ها:
به دلیل عدم وجود مقررات یکسان در کشورها و عدم وجود یک کنوانسیون جامع در این خصوص، اتاق بازرگانی بین المللی با مشارکت بانک ها و موسسات مالی بین المللی برای اولین بار در سال ۱۹۵۶  مجموعه ای از مقررات متحد الشکل ناظر به روش های وصولی را تهیه و منتشر کرد . این مجموعه تحت عنوان مقررات متحد الشکل وصولی ها ، به دفعات مورد بازنگری قرار گرفته و هم اکنون جدید ترین ویرایش این قوانین ، تحت عنوان URC 552 حاکم است.

۴ – اعتبار اسنادی (Documentary Credit)

اعتبارات اسنادی مرسوم ترین روش پرداخت در مبادلات تجاری بین المللی است. استاندارد کردن فرم های اعتبارات اسنادی بنا به درخواست سازمان ملل متحد و توسط کمیسیون اقتصادی ملل متحد انجام شده و مقررات اجرای یکسان اعتبارات اسنادی (UCP) نیز که توسط اتاق بازرگانی بین المللی وضع شده، بارها مورد بازنگری قرار گرفته و آخرین نسخه آن تحت عنوان UCP 600 هم اکنون در حال اجراست.
طرفین اعتبار اسنادی عبارتند از متقاضی (وارد کننده / خریدار)، ذی نفع (صادر کننده / فروشنده)، بانک گشایش کننده (ضامن)، بانک ابلاغ کننده (کارگزار).
L.C : سندی است که توسط بانک صادر می شود و بانک، طی آن تعهد خود مبنی بر پرداخت مبلغی معین به خریدار یا فروشنده (مقید به آن که خریدار یا فروشنده شرایط خاصی را دارا باشند) اعلام می کند.
مزایای اعتبار اسنادی برای فروشندگان عبارتند از این که بانک گشایش کننده، ریسک عدم پرداخت مبلغ معامله توسط خریدار، ریسک های اقتصادی ، سیاسی و اجتماعی را برای فروشندگان از میان بر می دارد.
مزایای اعتبار اسنادی برای خریداران نیز عبارتند از این که اولا پرداخت به شرط انطباق کامل با شرایط ال. سی صورت می گیرد (در صورت معیوب بودن یا مغایرت کیفی و کمی کالاهای ارسال شده توسط فروشنده با مشخصات توافق شده در معامله، امکان عدم پرداخت مبلغ معامله به فروشنده فراهم است )، و ثانیا امکان تامین مالی واردات برای خریدار دارای اعتبار فراهم می شود.



تشریح خدمات و وظایف سازمان صمت

سازمان صنعت، معدن و تجارت (سازمان صمت) در هر استان وجود دارد و بر اساس صنایع، معادن و امور تجاری موجود در آن استان، وظایف تعریف شده‌ای داشته و خدمات متنوعی را ارائه می‌نمایند. همچنان با شرکت سپاهان همراه ارائه دهنده خدمات ترخیص کالا، واردات کالا از چین، واردات کالا از دبی و حمل هوایی و حمل دریایی کالا همراه باشید تا نگاهی به این خدمات بیاندازیم.
در زیر خدمات و وظایف سازمان صمت را به طور کلی و به تفکیک زیر آمده است:

  • ۱- صنایع
  • ۲- معادن
  • ۳- بازرگانی داخلی
  • ۴- اصناف و تشکل‌ها
  • ۵- بازرگانی خارجی

خدمات سازمان صمت در حوزه صنایع فلزی

  • – مطالعه، بررسی، ارائه پیشنهاد و همکاری در تدوین راهبردهای توسعه صنعتی
  • – نظارت بر انجام فعالیت‌های صنعتی
  • – هماهنگی با سایر ارگان‌های ذی‌ربط در امور تولیدی
  • – مشارکت در جذب تشکل‌های تخصصی، تعیین شاخص‌های اندازه‌گیری بهره‌وری و کمیته‌های بهبود روش‌ها
  • –  بازدید و بازرسی از واحدهای تولیدی به منظور اطمینان از کیفیتت محصولات در دوره آزمایش و صدور پروانه بهره‌برداری
  • – پیگیری درخواست‌های تغییرت در مشخصات بهره‌برداری نظیر تغییر مکان، تغییر ظرفیت، تغییر نوع تولید، تغییر مالکیت، تولید محصول جدید و غیره
  • – تعیین میزان ضایعات مواد اولیه در صورت نیاز
  • – بررسی و انجام محاسبات لازم جهت تعیین میزان مواد اولیه موردنیاز کالاهای ساخته شده و معرفی کالاهای سهمیه‌بندی و تحت نظارت نظیر سوخت، مواد پیش ساز مخدر، مواد پتروشیمی و غیره
  • – بازدید، رسیدگی به تقاضا و پیگیری خواسته‌های واحدهای تولیدی اعم از تغییرات پروانه، تعیین درصد ضایعات، مواد اولیه، اعطای تسهیلات، اعطا معافیت از پرداخت حقوق گمرکی واردات ماشین‌آلات و مواد اولیه مورد نیاز و غیره
  • – صدور مجوز واردات ماشین‌آلات مستعمل و دست دوم
  • – شناسایی و صدور پروانه صنایع نوین (هایتک)
  • – انجام تمامی امور محول شده در چارچوب قوانین و مقررات

خدمات سازمان صمت در حوزه معادن

  • – صدور مجوزهای موقت برای متقاضیان اکتشاف پس از بررسی مدارک و تطبیق آن‌ها با کالک
  • – صدور پروانه اکتشاف، پس از گذراندن مراحل قانونی، ارائه طرح اکتشاف، معرفی مسئول فنی و ارائه پاسخ استعلام‌های لازم از سازمان‌های مربوطه
  • – کنترل محدوده اکتشافی و انجام میله گذاری با تائید نظام‌مهندسی معدن پس از دریافت درخواست کتبی دارنده مجوز
  • – رسیدگی به درخواست اعطای تسهیلات از سوی دارنده پروانه اکتشاف و ارجاع آن به وزارت مربوطه
  • – بازدید و کنترل محدوده‌های اکتشافی در طی دوره پروانه
  • – صدور گواهی‌نامه کشف برابر دستورالعمل‌های صادره پس از بررسی گزارش‌های انتهایی اکتشاف
  • – ارائه شیوه‌های صحیح و اصولی استخراج طبق اصول فنی و ایمنی و تهیه گزارش
  • – شناسایی منابع معدنی
  • – صدور پروانه بهره‌برداری مجوز برداشت
  • – تدوین و تنظیم آگهی‌های مزایده معادن، معادن متروکه و تهیه شناسنامه معدن
  • – جلوگیری از تخریب معادن و تضییع مواد معدنی
  • – برپایی کمیسیون‌های معدنی اعم از مزایده، واگذاری، رسیدگی به تخلفات، مسئولان فنی و ماشین‌آلات
  • – محاسبه میزان استخراج از معادن جهت برآورد و دریافت حقوق دولتی
  • – تدوین و تنظیم اطلاعات و آمار مربوط به معادن و ارائه به واحدهای ذی‌ربط
  • – انجام سایر امور محوله در حوزه وظایف طبق قوانین و مقررات

خدمات و وظایف سازمان صمت در حوزه بازرگانی داخلی

  • – فراهم‌سازی شرایط و امکانات موردنیاز به منظور بهبود نظام بازرگانی در چارچوب سیاست‌های وزارتخانه و با هماهنگی واحدهای مربوطه
  • – تدوین و تنظیم برنامه‌های توزیع و ارائه پیشنهاد با مطالعه و بررسی الگوهای مصرف
  • – شناسایی کانال‌های توزیع و ارائه پیشنهاد به منظور بهبود سیستم آن
  • – ایجاد بازارهای داخلی و مشترک جهت معرفی و عرضه تولیدات محلی
  • – بررسی، همکاری و نظارت در امور مربوط به حمل‌ونقل، انبارها و سردخانه‌ها و محاسبه ظرفیت کالاها با هماهنگی ارگان‌های ذی‌ربط
  • – تعیین، تعدیل و کنترل قیمت محصولات تولیدی به منظور حمایت از تولیدات داخلی
  • – محاسبه و برآورد تولیدات داخلی و فراهم‌سازی شرایط صادر نمودن آن‌ها
  • – نظارت دائم به امور عرضه و تقاضای کالاها در بازار و ارائه راهکار در جهت رفع کمبودها
  • – کنترل قیمت‌ها و حمایت از مصرف‌کنندگان در برابر نوسانات قیمت محصولات داخلی و خارجی
  • – فراهم‌سازی امکانات لازم در جهت تأمین کالاهای ضروری در هنگام وقوع حوادث غیرمترقبه
  • – برنامه‌ریزی و تدوین راهکارهای لازم به منظور تأمین و توزیع کالاهای مصرفی در ایام خاص و فراهم کردن به موقع نیازهای اقشار آسیب‌پذیر
  • – انجام دیگر امور محوله در چارچوب وظایف طبق قانون

وظایف و خدمات سازمان صمت در حوزه اصناف و تشکل‌ها

  • – برنامه‌ریزی و تعیین خط‌مشی، سامان‌دهی و هدایت واحدهای صنفی و ارائه پیشنهاد و آیین‌نامه لازم جهت نایید مراجع ذیصلاح
  • – فراهم‌سازی شرایط لازم جهت تشکیل کمیسیون نظارت بر شورهای مرکزی اصناف استان
  • – برپایی انتخابات اتحادیه‌های صنفی، مجامع امور صنفی و نظارت بر مصوبات آن‌ها
  • – انجام وظایف دبیرخانه کمیسیون نظارت بر سازمان‌های صنفی و ابلاغ مصوبات به مراجع مربوطه
  • – حمایت از اصناف تولیدی
  • – ارائه راهکار جهت جلوگیری از فعالیت واحدهای صنفی متخلف بدون مجوز
  • – فراهم‌سازی تسهیلات جهت دریافت پروانه کسب برای واحدهای صنفی بدون پروانه با همکاری ارگان‌های مربوطه
  • – انجام سایر امور محوله در چارچوب وظایف بر اساس قانون

خدمات و وظایف بازرگانی خارجی در حوزه بازرگانی خارجی

  • – برنامه‌ریزی و اقدام به منظور دریافت مجوزهای اعزام و پذیرش هیئت‌های تجاری
  • – اقدام جهت دریافت مجوز برگزاری نمایشگاه‌های تجاری ایران در کشورهای صادراتی موردنظر
  • – به عضویت درآوردن و به‌روزرسانی صادرکنندگان استان در بانک اطلاعات صادرکنندگان کشور
  • – انجام خدمات حوزه بازاریابی و توسعه صادرات و تهیه گزارش‌های آماری به‌صورت دوره‌ای
  • –  پذیرش پرونده‌های جوایز صادراتی، برآورد میزان جوایز و اطلاع‌رسانی
  • – محاسبه و پرداخت یارانه حمل‌‌ونقل کالاهای صادراتی
  • – انتخاب صادرکنندگان نمونه طبق قوانین و آیین‌نامه‌های مربوطه
  • – اجرای دوره‌های آموزشی تجارت خارجی
  • – همکاری در ایجاد، توسعه و تکمیل پایانه‌های صادراتی، شرکت‌های مدیریت صادرات
  • – نظارت بر اجرای نمایشگاه‌های تخصصی کالا در استان
  • – حمایت از طرح‌های تحقیقاتی در حوزه صادرات
  • – برگزاری و پیگیری جلسات کارگروه توسعه صادرات و نیز جلسات کمیته پایش تجارت خارجی و میزهای کالایی در استان
  • – بررسی، تائید و تمدید کارت‌های بازرگانی ارسالی از اتاق بازرگانی، تمدید ثبت‌نام عضویت، ثبت زمینه فعالیت دارندگان کارت‌های بازرگانی و غیره
  • – انجام امور ثبت سفارش کالا
  • – رسیدگی به تعاونی‌های مرزنشینان و بازارچه‌های مرزی
  • – انجام سایر امور محوله در چارچوب وظایف طبق قانون



نحوه خرید یا فروش از سامانه نیما

یکی از مباحث مهم در خصوص فرآیند تجارت، بحث خرید و یا فروش ارز در معاملات ارزی و بین المللی است. تأمین ارز کالاهای وارداتی اجتناب ناپذیر است چرا که برای خرید کالا از کشوری دیگر باید ناگزیر پولتان را به ارز همان کشور تبدیل نمایید. برای همین منظور شما می توانید ارز مورد نیاز خود را از طریق کانال های بانکی و یا صرافی ها تهیه نمایید. در واقع واسطه هایی نظیر بانک ها و صرافی ها  وارد کننده کالا (خریدار ارز)  را به صادرکننده کالا (فروشنده ارز) متصل می سازند. یعنی ارز حاصل از صادرات کالا را از فروشنده خریداری کرده و آن را به وارد کننده کالا می فروشند. علاوه بر این دولت اخیرا در راستای تسهیل استفاده از ارزهای صادراتی برای واردات کالا، اقدام به راه اندازی سامانه الکترونیکی نظام یکپارچه معاملات ارزی (نیما) کرده است تا از این طریق، بازار ارز را ساماندهی کند و بر گردش مالی نظارت بیشتری داشته باشد. این سامانه با به وجود آوردن بستری امن و یکپارچه، قوانین مشخصی را تعریف می کند که فعالان تجاری در سراسر کشور طبق همان قواعد ثابت و مشابه اقدام به خرید و یا فروش ارز نمایند.

سامانه نیما به طور کلی حول دو محور اصلی خرید ارز (مختص وارد کنندگان کالا) و فروش ارز (ویژه صرافان) می چرخد. بنابراین با توجه به اهمیت این سامانه در تامین ارز واردات کشور، در این مقاله می خواهیم به آموزش نحوه خرید یا فروش از سامانه نیما بپردازیم بنابراین همچنان با شرکت سپاهان همراه ارائه دهنده خدمات ترخیص کالا ، واردات کالا از چین ، واردات کالا از دبی و حمل هوایی و حمل دریایی کالا همراه باشید.

نحوه خرید ارز از سامانه نیما

برای آشنایی بیشتر شما با نحوه خرید ارز از سامانه نیما ابتدا به طور مختصر به شرحی از این فرآیند می پردازیم:
به منظور ورود به سامانه نیما، باید به آدرس اینترنتی www.ntsw.ir مراجعه نمایید. توجه داشته باشید که بازرگانان نیازهای ارزی خود را در این سامانه با عنوان “درخواست خرید ارز” ثبت می‌ نمایند. به همین منظور باید اطلاعاتی نظیر اطلاعات ارز درخواستی، مشخصات حساب مقصد برای حواله، مشخصات درخواست کننده و … را در فرم اینترنتی مربوطه به دقت تکمیل نمایند تا درخواست آن ها در سامانه نیما ثبت گردد. در صورتی که درخواست آنها با موفقیت در این سامانه ثبت شده باشد. این درخواست برای تامین کنندگان مجاز قابل نمایش خواهد شد و آنها بعد از دیدن درخواست ها، قیمت مورد نظر خود را برای تامین ارز پیشنهاد می کنند. بازرگانان در صورتی که با قیمت مورد نظر هر کدام از تامین کنندگان ارز موافقت کردند می توانند به تکمیل فرآیند بپردازند تا ارز لازم تامین گردد.

حال که با ساز و کار کلی این سامانه در خرید ارز آشنا شدید بهتر است این فرآیند را مرحله به مرحله و با جزئیات بیشتری مرور کنیم:

نحوه تأمین ارز از سامانه نیما ( گام به گام)

  • گام اول : شما به عنوان واردکننده در ابتدا باید وارد سامانه نیما شوید و  اقدام به ثبت سفارش کالای خود نمایید.
  •  گام دوم : در این مرحله باید قبل از مراجعه به بانک، تاییدیه ثبت سفارش خود را توسط کارگروه مربوطه در وزارت صمت، وزارت بهداشت و وزارت جهاد کشاورزی دریافت نمایید.
  • گام سوم : در گام سوم می بایست به بانک عامل مراجعه کرده و برای تامین ارز ثبت‌ سفارش خود درخواست نمایید.
  • گام چهارم : در این مرحله باید از بانک عامل گواهی ثبت آماری دریافت نمایید این گواهی حاوی داده های آماری ثبت شده می باشد.
  • گام پنجم : بانک عامل از شما تعهدات و وثایق لازم را طلب می کند که باید طبق درخواست، آنها را در اختیار بانک قرار دهید.
  • گام ششم: در این مرحله باید مجددا وارد سامانه نیما شده و خرید ارز را از طریق این سامانه به ثبت برسانید. همانطور که در ابتدا این بخش به آن اشاره شد  در قسمت خرید ارز، چند گزینه نظیر مشخصات اجمالی درخواست خرید ارز، اطلاعات ارز درخواستی، مشخصات حساب مقصد برای حواله و … قابل مشاهده است که باید آنها را با دقت تکمیل نمایید.
  • گام هفتم : هنگامی که به عنوان خریدار ارز درخواست خود را در این سامانه ثبت می نمایید، صرافان قادر به مشاهده درخواستتان خواهند بود و بر اساس آن پیشنهادشان را مطرح می سازند. بنابراین شما می توانید در این مرحله پیشنهادات صرافی ها را مبنی بر فروش ارز رؤیت نمایید. لازم به ذکر است که صرافان، ارزی را به فروش می گذارند که قبلا از صادرکنندگان ارز و از طریق همین سامانه نیما خریداری کرده اند.
  • گام هشتم : شما باید با مقایسه پیشنهادات صرافان یک مورد مناسب را انتخاب نمایید.
  • گام نهم: در این مرحله باید برای خرید ارز، وجه مربوطه را (به واحد ریال) به حساب صراف مورد نظر واریز نمایید.
  • گام دهم : صراف بعد از پرداخت شما وارد عمل شده و ارز را به حساب فروشنده خارجی منتقل می سازد.
  • گام یازدهم : بانک عامل در گام یازدهم، ابزار پرداخت را ثبت خواهد کرد.
  • گام دوازدهم : در این مرحله شما به عنوان وارد کننده (خریدار)، باید اسناد حمل را به بانک عامل ارائه نمایید.
  • گام سیزدهم : بانک عامل اسناد حمل دریافتی را از طریق سامانه نیما به ثبت می رساند.
  • گام چهاردهم : وارد کننده در این مرحله می بایست منشأ ارز را ثبت نماید.
  • گام پانزدهم : بانک عامل در این مرحله اعلامیه تأمین ارز را صادر خواهد کرد.
  • گام شانزدهم: بعد از سپری کردن تمامی این مراحل می توانید کالای خود را از گمرک ترخیص نمایید.
  • گام هفدهم: در نهایت می توانید از بند تمامی تعهدات رها شده و تضامین خود را  از بانک دریافت کنید.

شایان ذکر است سامانه نیما با سامانه جامع تجارت وزارت صنعت، معدن و تجارت، دارای پنجره یکسان تجارت فرامرزی گمرک و  همچنین دروازه ارزی در یک مجموعه به‌ هم‌ پیوسته ارتباط فرایندی است و صرافی ‌ها و بانک ‌ها در این سامانه به ‌عنوان واسطه بین منابع و مصارف ارزی فعالیت دارند که وظیفه اصلی آنها انتقال منابع در حساب ‌های خارج از کشور با توجه به مصارف تعیین ‌شده توسط واردکنندگان است.

نحوه فروش ارز در سامانه نیما

در ابتدای مبحث نحوه فروش ارز در سامانه نیما خوب است این نکته را یاد آور شویم که خرید ارز از این سامانه بدون برخورداری از کارت بازرگانی ممکن نخواهد بود، اما این در حالی است که امکان فروش ارز از طریق سامانه نیما بدون داشتن کارت بازرگانی میسر شده است. همچنین گفتنی است کسی که ارز خود را در این سامانه برای فروش ‌می‌گذارد، ‌می‌تواند هر قیمتی برای آن در نظر بگیرد اما ممکن است، خریداری برای قیمت پیشنهادی وی وجود نداشته باشد بنابراین بهتر است ارز خود را با توجه به پیشنهاد سایر صرافان قیمت گذاری نمایید.
به منظور فروش ارز، تمامی صادرکنندگان کالا و خدمات که در یکی از سه دسته زیر قرار می گیرند می توانند  ارز خود را در این سامانه به فروش برسانند.

    صادرات قطعی: به صادرکنندگان کالا که دارای پروانه صادرات هستند مربوط می شود. پیش‌فروش: به صادرکنندگان کالا که پیش از دریافت پروانه صادراتی اقدام به عرضه ارز خود می‌کنند مربوط می شود. صادرات خدمات: این بخش به جهت فروش ارز حاصل از صادرات خدمات در نظر گرفته شده است.

لازم به ذکر است امکان استفاده از ارز حاصل از صادرات قطعی کالا برای کالاهای گروه ۲ و ۳ وجود دارد. علاوه بر این فروش مستقیم ارز حاصل از صادرات قطعی کالا به سایر واردکننده‌ های گروه ۲ و ۳ میسر است که برای این منظور لازم است محل تامین ارز ثبت‌ سفارش «از محل صادرات» انتخاب گردد.

همچنین طبق اخبار جدید منتشر شده در خصوص نحوه ساز و کار سامانه نیما، امکان فروش حواله ارزی برای همه اشخاص (اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی) در این سامانه میسر شده است. به همین منظور لازم است متقاضیان پس از ثبت نام در سامانه جامع تجارت (www.ntsw.ir) ،با انتخاب نقش پایه حقیقی یا پایه حقوقی برای فروش ارز خود  اقدام نمایند.

نحوه انتخاب نقش پایه حقیقی یا پایه حقوقی

افراد معمولی برای عرضه ارز خود در سامانه نیما باید نقش پایه حقیقی را انتخاب نمایند اما شرکت ‌ها و سازمان هایی که می خواهند ارز خود را در این سامانه به فروش برسانند لازم است با انتخاب نقش پایه حقوقی اقدام به این کار نمایند. به همین منظور در ابتدا باید با نقش پایه حقیقی وارد سامانه جامع تجارت شده و درقسمت عملیات پایه، مدارک خواسته شده‌ ثبت شرکت را بارگذاری نمایند تا پس از بررسی مدارک این نقش برای آنها اضافه گردد.

نحوه عرضه ارز در سامانه نیما ( گام به گام)

طبق آنچه که گفته شد اشخاص حقیقی و حقوقی می‌توانند ارز حاصل از صادرات کالا و خدمات خود را از طریق سازوکار در نظر گرفته شده در سامانه نیما به صرافان واگذار نمایند. در ادامه به مراحل لازم برای فروش ارز در این سامانه می پردازیم.

  • گام اول : صادرکننده ابتدا می بایست به سامانه جامع تجارت مراجعه کرده و با انتخاب پروانه صادراتی اقدام به عرضه ارز خود نماید.
  • گام دوم:  در این مرحله صرافی مجاز با مراجعه به سامانه سنا می‌تواند ارزهای عرضه ‌شده توسط صادرکنندگان را مشاهده نماید و تقاضای خرید خود را بر روی هر کدام از آنها به ثبت برساند.
  • گام سوم : در گام سوم صادرکننده پس از مشاهده تقاضای صرافی برحسب تمایل خود می‌تواند با یک یا چند صراف وارد معامله شود و ارز خود را به فروش برساند.